03.06.2018

عارف پژمان

ریش آقا را باور کنیم

یا فرهنگ پنج هزار ساله را؟

آقای میمدال،جوان مهاجر   ایرانی ، رفته بود ، به  رستوران تخت طاووس ،واقع در تورنتوی کانادا و دوست دختر متفرعن فرانسه تبارش را هم با خود  به همین پاتوق پرنقش و نگار برده بود  . رستوران  دیکورعالی شرقی داشت، با تابلو فرش های نفیس و یک تلویزیون بزرگ دیواری که گویا سر ساعت ، مهم ترین رویداد های جهان و کشور کانادا را، به زبان انگلیسی و گاه فرانسه،پخش میکرد   . آقای میمدال ، در پی آن بود تا اگر  بخت، یار باشد؛این دختر چشم آبی باریک میان را با سرهم بافتن آسمان و ریسمان ، کاملا عاشق خویشتن سازد و این لقمهء از حوصله بیش ...ادامه...

 

26.05.2018

سیامک هروی

قصه و یک عالم حرف ناگفته

نگاهی به کتاب

کیسه، تیرمهال او تولنیز ناخودآگاه

 نوشته‌ی اکبر کرگر

اکبر کرگر را از زمانی که او رییس کمیته دولتی طبع و نشر بود، می‌شناختم. من در آن زمان شاگرد مکتب بودم و به دلیل این که کتابخوان بودم و سر و کاری با کتابفروشی بیهقی داشتم راجع به او شنیده بودم و باری هم او را از نزدیک دیده بودم. او و پدرم در وزارت اطلاعات و فرهنگ که در آن زمان به مدت کوتاهی کمیته دولتی طبع و نشر نام گرفت، همکار بودند. آن‌ها یک جا با همکاران شان در آن سال (1366) در حدود سه‌صد عنوان کتاب‌ به چاپ رساندند. از نشر نفیس شهنامه فردوسی گرفته تا داستان‌های زریاب، اشعار واصف باختری، داستان‌های ببرک ارغند، اکرم عثمان تا آثار قهار عاصی  و از ادبیات جهانی تا آثار هوگو و چخوف، داستایوفسکی و حتی "چشم‌های" بزرگ علوی را هم چاپ کردند. در آن سال پدرم خیلی خوش بود و می‌گفت: خارق‌العاده است، نزدیک به سه صد عنوان کتاب ادبی و غیر سیاسی چاپ کردیم. خوب یادم می‌آید که آن سال، سال ذوق‌زدگی اهل فرهنگ و ادبیات در کابل بود.

بعد از فروپاشی رژیم...بشپړ متن...

 

20.05.2018

عبدالوکیل سوله مل

ترجمه از پشتو به دری : گ. نظری

عشق و نفرت

نیمه شب است. آهسته به من نزدیک می شود. دست هایش را به دور کمرم می پیچد. مرا به خود می فشارد. لبان گرم و نرمش را...ادامه...

 

02.05.2018

غلام حیدر یگانه

یک‌رقمی

 

آشفته و عجیب، قلم یک‌رقم شده

وضع عروض و قافیه هم...ادامه...

 

25.03.2018

سليم شاه

د نومیالي لیکوال سر محقق دوست شينواري

د ۲۵ تلين نمانځغونډه

د روان کال د مارچ په نولسمه نيټه د ماښام په شپږو بجو د سر محقق دوست شينواري  د مړینې ۲۵ تلين په يوې غونډي کې ونمانځل شو . غونډي ته له ليرې ښارونو او ځايونو ډير کسان او د خداى بخښلي دوست مينه وال راغلي وو . له پروگرام سره سم غونډه د شاعر نظيف الله تکل په ویندويي لومړى...بشپړ متن...

 

16.03.2018

سليم شاه 

د سوله مل ناشناس که ناشناسه سوله مل

دلته په دې ليکنه کې د سوله مل شينوارې په يوه لنډه کيسه لنډې خبرې کوو، د کيسې سر ليک هم ناشناس دى زيات کسان چې په کيسه يې سترگې ومښلي فکر کوي چې د ليکوال هدف  د افغانستان مشهور هنرمند  او موزيسين دى . ځکه خو ېې پام له  اصلي خبرې بلې خواته اوړي  . سبب دا دى چې زموږ لوستونکې د تگ په وخت کې په ليرى افق سترگې نه گنډي او يوازې خپلو قدمونو ته گوري . له بلې خوا باید ووایوچې کيسه ، داستان  ، رومان  ، ناول، شعر اونور څه چې له دى قبيله دي، هنر دى  او د هنرې پدېدې برداشت او پر هغه پوهيدا هم د...بشپړ متن...

11.03.2018

اکبر کرگر

د استاد دوکتور جنيد شريف  د ېوه شعر په څنډه کې

سرتوره ابيقوره

د  سرتوره ابيقوره  شعر  د استاد داکتر جنيد شريف  نوى شعر دى چې تر گوتو مې کړ؛ خو ما وپتيله او وهڅيدم  چې يو څه پرې وليکم  او ځينې گوټونو ته يې اشارې وکړم .  په ياد  شعر کې چې په ظاهر کې  د ابيقور يا اپيکوروس له استعارې کار اخيستل شوې  په واقعيت کې په منفي ارزښتونو، خرافاتو  او  کاذبو  مريي ډوله شخصيتونو کلک گوزار دى . همدا رنگه شعر د ماضې په  بستر کې د اوسمهال  داستان هم دى .

د سر توره ابيقوره   شعر که له يوې خوا ابيقور زموږ...بشپړ متن...

 

16.03.2018

شیما غفوری

حقیقت وجود

از هزاران درهزاران نطفه یک واحد منم

در میان صد هزارانِ دیگر یک هم تویی...ادامه...

 

07.03.2018

خوشال مزاروال

زړه توری  پښېمانه

( لنډه کیسه)

څلورلارې ته په رارسېدو سره بختیار اوږده سا اخلي. بیا ځغلنده د خپل لاس ګړۍ ته ګوري. د سهار پاوکم شپږ بجې دي. خوږ خوږ، نری نری باران اوري. څلورلارې ته پر راغلیو سړکونو د ګاډو ګڼه ګوڼه شېبه پر شېبه زیاتیږي. د سړک تر غاړې په پلیو لارو کې پلي بیړه کوي. خپلو موخو ته ځانونه رسوي. بختیار یوه شېبه سترګې د څلورلارې په واټونو کې څروي. نرۍ شانې موسکا یې په تاندو او تنکیو شونډو تېر و بېرېږي، او ورسره جوخت یې د انداو انګیرنې بوده او تنسته یوې بلې نړۍ ته غځيږي:

د شیدو او شاتو ډک ډک لښتي یې تر سترګو کیږي، چې بهیږي او بهیږي...بشپړمتن...

 

 27.02.2018

عبدالوکیل سوله مل

مزهٔ‌ خون

به خواب سنگینی فرو رفته بود. در خواب از کنار قبرستانی می‌گذشت. ناگهان، همه مرده گان برخاستند و بر او هجوم آوردند. بدنش از ترس به‌لرزه افتاد و پا به فرار گذاشت؛ اما، مرده‌ها هم او را تعقیب کردند. پاهایش به‌هم پیچید. چیغ وحشتناکش، خانه را تکان داد و او از خواب پرید:

ـ یا الله خیر!

شوهرش هم چشم، باز کرد و وارخطا و ...ادامه...

 

05.02.2018

عبدالوکیل سوله مل

د غلو په پاچاهۍ کې

د شپې یولس بجې دي . آسمان وریځو نیولی او داسې تیاره ده چې په یو متر کې په ګرانۍ څوک لیدلی شې. خوب ته مې تیاری ونیو. څراغ مې ګل کړ. کټ ته وختم او وغزیدم. بړستن مې په ځان راوغوړوله. سترګې مې پټولې چې نا ببره دکور دروازه ووهل شوه. د دروازې په وهلو زه او میرمن دواړه هک پک او...بشپړ متن...

 18.01.2018

اکبر کرگر

خوبونه ،انساني ناخبری شعور (ناخود اګاه)

او هنري ادبي پنځونې

د انسان روان يوه بله پېچلې دونيا ده، د انسان ناخود اګاه او يا تحت الشعور په واقعيت کې داسې پېچلى سيستم دى، چې له ډيرو پخوا زمانو راهيسې پوهانو او فلاسفه وو يا حکيمانو په دې اړوند ليکنې او څيړنې کړي دي. يو له هغه کسانو چى د انسان د خوبونو رښتینی او ژور کشف يې وکړ...بشپړ متن...

16.01.2018

پرتونادری

 کوتاهه سرایی‌های

حمیرا نکهت دستگیر زاده

 

نخستین گزینۀ شعری حمیرا نکهت دستگیر زاده شط آبی رهایی به سال  1369 خورشیدی به وسیلۀ انجمن نویسنده‌گان افغانستان انتشار یافت. با همین گزینه روشن بود که شاعر جوانی با نیروی و استعداد بزرگی از راه رسیده است که باید مقدمش را گرامی داشت.

نکهت در آن گزینه در یک سوی در منظومۀ غزل سرایی مولانا و حافط  و مثنوی سرایی سرگردان بود و در جهت دیگر دیوارهای پست بلند و بلند شعر عروضی را پشت سر گذاشته و رسیده بود به شعر آزاد عروضی یا نیمایی.

 هرچند شعر نکهت در شط آبی رهایی به پیمانه‌یی با زبان؛ حال وهوای رمانتیک آمیخته است؛ اما در کلیت او با همین گزینه نشان داد که می‌خواهد هدفمندانه و استوار به سوی اوج‌های و منزل‌های بلند‌تری گام بر ‌دارد که چنین هم شد.

از آن زمان تاکنون نکهت یازده کتاب از شعرهای خود را انتشار داده است.  در این گزینه‌ها گذشته از رباعی، ترانه و گاهی هم عزل‌های کوتاه،  او در شعر آزاد عروضی و گاهی هم  در شعر سپید به کوتاه سرایی نیز پرداخته است.

یازدهمین دفتر شعری حمیرا نکهت در مفصل دروغ و دعا نام دارد.  نکهت در این گزینه تو جه بیشتری نسبت به کوتاه سرایی نشان داده است که...ادامه...

12.01.2018

هارون یوسفی

گاهی شده؟

گاهی شده که طعمهء دزدان شده باشی؟

ناکرده گنه، راهی زندان شده باشی؟...ادامه...

 

 09.01.2018

اکبر کرګر

د سوله مل شينوارې

 ليوني سپي او زړه انا

تاسو لوستونکي فکر ونه کړئ  چې گويا سوله مل چيرته  سپي ساتلي دي اوهغه ليوني شويدي . دا خبره دهغه امريکايي سپو دپروژې سره هم تړاو نه لري چې په دې ورستیوکې په کابل کې پرانيستل شوه ، خو دې کې هم شک نشته چې دا ليوني سپي  دجورج ارويل دداستان (ژوبڼ) په څير په داسې فارم کې روزل شوي دي چې کلونه کلونه ورته امريکايانو ډوډۍ وراچولي او ښه يې پړسولي دي او نن  داسې ليوني شوي دي ، چې په هر څه خوله لگوي . په هر صورت زموږ هدف دسوله مل له ليونو سپیو نه دهغه وروستۍ لنډه کيسه ده ، چې نوم يې دى ٬٬ليوني سپي او زړه ادې ٬٬

کله چې ما دا کيسه ولوستله ، دې ته يې وهڅولم چې يو څه پرې ووايم ، ځکه د کيسې پيل او ...بشپړ متن...

ورود به صفحهٔ‌ ویژه آسمایی برای یادبود از دکتور اکرم عثمان

روش املای زبان دری

صفحه ویژه حمید عبیدی در آسمایی
با بخش نوشتارهای سياسی-اجتماعی؛ ادبی- فرهنگی؛ گفت و شنود ها؛ گالری آثار هنری؛  فوتوگالری...

ورود به صفحه ی نخست شماره ی: 1 ؛  2 ؛ 3 ؛ 4 ؛ 5 ؛ 6 ؛ 7 ؛  8 ؛ 9؛ 10 ؛ 12 ؛ 13؛ 14؛ 15 ؛ 16؛ 17؛ 18؛ 19 ؛  20 ؛ 21 ؛ 22 ؛ 23 ؛ 24 ؛ 25 ؛ 26 ؛ 27 ؛ 28 ؛ 29 ؛ 30  ؛ 31 ؛ 32 ؛ 33 ؛ 34؛ 35 ؛ 36 ؛37  ؛ 38؛39 ; 40 ; 41 ؛ 42 ؛ 43 ؛ 44 ؛ 45؛ 46؛ 47 ؛ 48 ؛ 49 ؛ 50 ؛   51 ؛ 52 ؛ 53 ؛ 54 ؛ 55 ؛ 56 ؛ 57 ؛ 58؛ 59 ؛ 60  ؛ 61؛  62 ؛ 63 ؛ 64؛ 65؛ 66؛ 67؛ 68؛69؛ 70؛  71 ؛ 72؛ 73؛ 74؛ 75 ؛ 76؛ 78؛ 80؛ 81 ، 82 ؛ 83 ؛ 84 ؛ 85؛ 86؛ 87؛ 88 ؛ 89؛ 90 ؛ 91 ؛ 92 ؛ 93 ؛ 94; 95 ; 96 ; 97 ; 98 ; 99; 100 ; 101 ; 102  ; 103; 104 ; 105 ; 106 ; 107 ; 108; 109; 110 ؛111 ; 112; 113; 114; 115؛ 116 ; 117; 118; 119; 120؛121; 122; 123

ورود به ویژه نامه ها و صفحات آرشیف آسمایی

28.07.2018

هارون یوسفی

به طور مثال

این شعر را به مردم نادان سروده ام

این شعر را من از دل و از جان سروده ام

 

این شعرِ من به فکر خودم نازکی لری

شادی نه یم و لیک...ادامه...

 

 03.06.2018

عارف پژمان

تجاوز بر کودکان مهاجر افغان، در ایران اسلامی!

اینجا مجاهدین نشسته به کوهپایه های جهل

هر جا روایت  خیمهء بوجهل می کنند

 اینان امان خلق خدا را...ادامه...

 

29.05.2018

پرتونادری

دارالحکمت حکیم الحکما

جماعتی از حکیمان روزی به دارالحکمت به دیدار حکیم الحکمای روزگار رفتند تا مناظره‌یی داشته باشند با او. چون مردمان شهر می‌خواستند بدانند که حکیم الحکما را این حکمت شگفت، از کدام چشمۀ جوشان جاری شده است.

حکمیان چون برجای‌گاه‌نشستند، از حکیم الحکما پرسیدن...ادامه...

 20.05.2018

 ودان روښان

 د دوو زمانو ټکر

د رپوټونو له مخې د خوست موسی خیلو ولسوالۍ قومي مشرانو پرېکړه کړې چې ټولې کورنۍ باید خپلې لوڼې او خویندې ښوونځیو ته ولېږي او که څوک له دې پرېکړې سر وغړوي او خپله لور یا خور له ښوونځي منع کړي، پنځه زره افغانۍ به جریمه شي. موسی خیل د منګلو ستر او مېړني قوم یو پښه ده چې ولسوالۍ هم د دوی په نوم یادېږي. په لومړي سر کې خو دا عادي خبره ښکاري چې خلک زده کړو ته لیواله شوي او غواړي پر خپلو لوڼو او خویندو زده کړې وکړي خو که وکتل شي دا عادی خبره نه ده باید په دې اړه ژور فکر وشي چې د خوست په شان دودپاله ټولنه کې خلک څه شي اړ کړي چې د نجونو زده کړو ته دومره ارزښت ورکړي چې که څوک پر نجونو زده کړې نه کوي نو...بشپړ متن...

15.04.2018

عبدالوکیل سوله مل

ترجمه: گ. نظری

اهدا به پدرم که خاطره و یادی از او الهام بخش این قصه شد

 

آگاهان تحصیل نکرده

-         نه ریش می گذاری؛ نه کلاه به سرمی کنی؛ و نه چادر(پتو) به شانه می اندازی.

چشمانش را لُق لُق به طرفم می کشید و دستش را به سویم می گرفت:

-         مزۀ این کار را کدام روز خواهی چشید!

بعد از آن ریش تازه گذاشتۀ خود را با دست نوازش  می کرد و...ادامه...

 

03.04.2018

عبدالوکیل سوله مل

کیسه ، تیرمهال او ټولنیز نا خوداګاه

 کتاب ته یوه لنډه کتنه

کیسه، تیر مهال او ټولنیز نا خوداګاه د هڅا ند لیکوال او څیړونکي اکبر کرګر تازه خپور شوی اثر دی چې په دې ورستیو کې د چا پ په ګا ڼه پسول شوی دی. دا په داستا نی ژانر د لیکوال دوهم اثر دی چې خپریږي . لیکوال ددې دمخه هم ادبیات او د انسان دننۍ نړۍ کښلی او چا پ کړی دی. چې پخپل وخت یو نوښت او تازه څیړنه وه.

په پښتو کې په داستانی ادبیاتو تر دې د مخه څو د ګوتو په شمیر...بشپړ متن...

25.03.2018

اکبر کرگر

د فرهنگ جوړونې صنعت

 او زموږ بده ورځ

د شلمې پيړۍ په دويمه نيمايي کې زموږ په سنتي يا دوديزه ټولنه کې د وخت له غوښتنو سره سم يو لړ بدلونونه رامنځ ته شول. دا بدلونونه له يو ډول ناانډولۍ سره مخامخ و. په دې مانا چې کله ناکله سياسي حرکتونه د اقتصادي او ټولنيزو بدلونونو په تناسب تر مخه وو، خو په را وروسته دور کې يا د پيړۍ له نيمايي نه وروسته چې کله د سياسي نظامونو د...بښپړمتن...

25.02.2018

م .کرگر

د خداى بخښلي استاد عبدالله

خدمتگار بختاني  غمجن ياد

نن د فبروري ۲۴ نيټه سهار مهال مې غمجن خبر تر سترگو شو  چې استاد عبدالله بختانې خدمتگار صيب هم له دې فانې نړۍ سترگې پټې کړې . زه  له هغه مهاله چې له کلي کابل ته راغلي وم  له خداى بخښلي استاد سره مې بلدتيا پيدا شوه . چې اوږده ماضي لري .

زه د لومړني ښوونځې په څلورم او يا پنځم ټولگي کې ووم چې د ننگرهار اخبار به د کونړونو د مزار درې ته مزار نورگل لومړني ښوونځي اداري ته راتللو . ما داخبار له  لوستلوسره  نوي مينه پيدا کړي وه ۪

يوه ورځ مې په هغه کې د يوه زلمي عکس وليده چې ځان يي پارلمان ته کانديد کړي وو ۪ هغه عبدالله بختانى  و او بيا وروسته چې زما ملگرتيا او دوستي د استاد او شاگرد په سطحه کې جاري شوه دى هم خدمتگار شو او...بشپړ متن...

05.02.2018

هارون یوسفی

با اجازه حضرت مولانا

آرزو

مُردم ز گشنه گی دو سه تا نانم آرزوست

گلپي وچپس و ماهی بریانم آرزوست

دیریست روی دال و کچالو ندیده ام...ادامه...

04.02.2018

پرتو نادری

و چنین گفت: رامسیس

دموکراسی افغانی!

پیش‌گفتار

انسان‌با پنج حس بیرونی و پنج حس درونی با جهان و هستی پیوند دارد. اگر چنین حس‌هایی را نمی داشت، هیچ‌گاهی نمی‌توانست جهان و هستی را حس کند. بربنیاد چنین حس‌های است که انسان جهان را می شناسد و در پیوند به چگونه‌گی آن داوری می‌کند. آن که کور مادر زاد به دنیا می آید رنگ‌ها را ...ادامه...

29.01.2018

هارون یوسفی

رویا

چی شود اگر که روزی، غم طالبا نباشه

اثر از فریب و مکر و چلی و ملا نباشه

نه جهاد و جبهه باشه، و نه آمر...ادامه...

29.01.2018

عبدالوکیل سوله مل

د چاغانو بازار

زه په ونه ټيټ او ټول ټال یو نیم متر ونه لرم خو وزن مې په یو سلو لسو هم اوښتی دی. سره غومبری مې لکه رنګه پوکا ڼۍ له ورایه ښکاری . ګیډه مې داسې راوتلې ده لکه د اوو اتوو میاشتو ماشوم مې چې پر ګیډه وي . د څټ غوښې مې داسې اخوا دیخوا ځانګي ته به وای د کوم ...بشپړ متن...

18.01.2018

عبدالوکیل سوله مل

بنګړیواله

بنګړیواله توړۍ بیا پر کلي راغله

بنګړیواله زموږ دکلي

د پیغلوټو د اختر د شیبو زیری

دا ډیره موده کیږی چې د ډمانو کار په ټپه ولاړ دی. خلک د پخوا په څیر نه یوازې ږیری نشي خرییلی بلکې د نارینو اوږدې څڼې او ویښتان  هم نن سبا د ورځې مود ګرځیدلی دی . اوس نه یوازې پرې نه شرمیږی، ډیری ېې ثواب هم ګڼی. ځکه خو ټوله اداره اوس د داسې څڼورو سرتیرو او ما مورینو ډکه ده. اوسنی سرتیری او ما مورین نه یوازې د جټو پیغلو په څیرپه اوږدو ویښتانو کې د ښار په کوڅو کې بې پروا ګرځي راګرځي او د شړشمو په تیلو د غوړ و ویښتانو بوی ېې ټولې کوڅې او ادارې نیولي بلکې هر یو په جیب کې د رنجو کڅوړه هم خامخا... بشپړ متن...

15.01.2018

سليم شاه

د لندن د ادبي بهیر د نوی کال لومړۍ ناسته

 

09.01.2018

قادر مرادی

در تبزده گی ماه

...و اصلاً هیچ کس از برگشت من متعجب نشد. حتا مادرم که عرقریزان کنار تنور حویلی، نان می پخت. از شنیدن صدای خواهرک شش ساله ام که درب حویلی را چند دقیقه پیش به رویم گشوده بود، تعجب نکرد. با خواهرک کوچکم دم در آشنا شدم.

پرسیدم:

دختر کی استی؟

در حالی که کلکش را درد هانش برده بود، گفت:

دخترجنرال.

وقتی من بودم، ما سه برادر و دو خواهر بودیم. این یکی بعد رفتن من پیدا شده بود. گفتم:

به مادر بگو من آمده ام، من برادر تو استم.

و او سوی مادر نگاه کرد و

...ادامه...

09.01.2018

هارون یوسفی

دعا!

نیت کردم ادا سازم نماز ذات یکتا را

که دیگر ...ادامه...

 

09.01.2018

عبدالوکیل سوله مل

زړه انا او پمن سپي

توره لړه خپره ده. آسمان هم دا ډیره موده ده چې وریځو نیولی . کله کله تا لنده بریښنا پړق وهي . سپینه رڼا ټوله سیمه ونیسي ،خو هر څه دسترګو په رپ کې پناه او یبرته تپه تیاره شي. آسمان نه یوازې تورو وریځو پوښلی ځنې وختونه داسې وغوریږي ته به وایی ددوو لویو امپراطوریو ترمنځ د ټوپونو ډزې او وارونه يو په بل روان دي. باران هم کله ووري خو بیرته ژر ودریږي او باران ته دتږی اولس د فصلونو او ونو د خړوبولو امید ېې پرې شي. دلمر سترګه هم کله راوخیزي. او لمراو روښنا يۍ  ته د سترګې په لار او تږو وګړو په زړونو کې د روښانه سباوون هیله راوټوکوي خو لاېې لږې تودخې وجودونه نه وی ګرم کړي چې بیرته ېې وریځ مخه ډب کړي.

په دې ورځو شپوکې د کوڅه ډبو او پمنو...ادامه...